مواجهه با تشخیص تودههای پستانی، یکی از چالشبرانگیزترین لحظات در زندگی هر زنی است؛ اما علم پزشکی امروز با رویکردهای نوین خود، امیدهای بسیار روشنی را ترسیم کرده است. بر اساس آمارهای جهانی، در صورت تشخیص زودهنگام، نرخ بقای پنجساله بیماران به بیش از 90% میرسد. این موفقیت چشمگیر، حاصل عبور از درمانهای تکبعدی و روی آوردن به مفهوم Multidisciplinary Cancer Team یا همان تیم چندتخصصی درمان سرطان است. در این رویکرد، انتخاب بهترین دکتر درمان سرطان سینه به معنای یافتن یک فرد واحد نیست؛ بلکه به معنای قرار گرفتن در مسیر درمانی است که توسط تیمی از نخبگان جراحی، مدیکال انکولوژیستها و متخصصین رادیوتراپی هدایت میشود.
برای بیمارانی که به دنبال بهترین دکتر سرطان پستان در ایران و مراکز معتبر (Iran Cancer Centers) هستند، شناخت نقش دقیق هر متخصص در این مسیر حیاتی است. درمانهای مدرن، دیگر به برداشتن کامل بافت محدود نمیشوند؛ بلکه ترکیب هنر Surgical Oncology با دقت میلیمتری Radiation Oncology و هوشمندی داروهای سیستمیک، نتایجی خلق میکند که تا یک دهه پیش غیرممکن به نظر میرسید. در ادامه، با بررسی پروفایل تخصصی برجستهترین پزشکان این حوزه، نقشه راه یک درمان استاندارد، علمی و کاملا شخصیسازیشده را برای انواع Breast Cancer ترسیم خواهیم کرد.
دکتر رضا خدابخشی؛ بهترین متخصص رادیوانکولوژی سرطان سینه
درمانهای رادیوانکولوژی نوین، نیازمند تلفیقی از دانش عمیق فیزیک پزشکی و شناخت بیولوژی تومور هستند؛ دکتر رضا خدابخشی، با بیش از ۳۰ سال تجربه تخصصی درمان سرطان و کسب رتبه دوم بورد تخصصی کشور (Board Certified Oncologist)، یکی از وزنههای اصلی در مدیریت تومورهای پستان به شمار میروند. تخصص ویژه ایشان در طراحی پروتکلهای پرتودرمانی تطبیقی (Adaptive RT) باعث میشود تا در طول دوره درمان، همزمان با تغییر حجم تومور یا بافت هدف، میدانهای تابشی نیز اصلاح شوند تا کمترین آسیب به بافتهای سالم اطراف وارد گردد.
یکی از چالشهای مهم در رادیوانکولوژی سرطان پستان، مدیریت درمان در بیماران سالمند است که تحمل عوارض درمانهای سیستمیک سنگین را ندارند. رویکرد شخصیسازی درمان برای بیماران سالمند، با بهرهگیری از تکنیکهای پیشرفتهای نظیر براکیتراپی پستان (Brachytherapy) امکانپذیر شده است. در این روش، چشمههای رادیواکتیو مستقیما در بستر تومور قرار میگیرند و دوز بالایی از اشعه را در کمترین زمان ممکن و با دقتی بینظیر به بافت هدف منتقل میکنند.
پروفسور فیلیپ پورتمنز (Philip Poortmans)، از چهرههای برجسته رادیوانکولوژی اروپا، در این باره میگوید: «رادیوتراپی مدرن دیگر تنها درباره از بین بردن سلولهای سرطانی نیست؛ بلکه هنر حفظ کیفیت زندگی بیمار با بهینهسازی توزیع دوز است.» ترکیب دانش رادیوتراپی و مدیکال انکولوژی در رویکرد دکتر خدابخشی، مصداق بارز این تفکر است.
تمایز اصلی ایشان، رویکرد انسانی و چندبعدی به مقوله درمان است؛ رویکردی که صرفا به پروتکلهای خشک پزشکی محدود نشده و شرایط روحی و جسمی بیمار را در کانون توجه قرار میدهد. سوابق علمی و افتخارات کلیدی ایشان که نشاندهنده عمق تخصص و بهروز بودن دانش این پزشک است، شامل موارد زیر میشود:
- تقدیرنامه رسمی از وزیر بهداشت به پاس خدمات ارزنده در توسعه انکولوژی.
- گذراندن دوره تخصصی انکولوژی سالمندان در فرانسه جهت مدیریت بیماران High-risk.
- تکمیل دوره پیشرفته رادیوتراپی در انگلستان با تمرکز بر تکنیکهای نوین تابش.
- اخذ فلوشیپ انکولوژی از فرانسه و گذراندن دوره تخصصی براکیتراپی.
دکتر حمیدرضا قرهداغی؛ بهترین جراح پستان در جراحی آنکوپلاستیک و حفظ بافت سینه
در گذشته، مواجهه با تومورهای بدخیم پستان اغلب مساوی با ماستکتومی رادیکال و از دست دادن کامل بافت بود؛ اما امروزه رویکرد جراحی آنکوپلاستیک سینه (Oncoplastic Surgery) پارادایم درمان را تغییر داده است. دکتر حمیدرضا قرهداغی، قهرمان زنانی هستند که در مراحل اولیه سرطان قرار دارند و به شدت نگران ظاهر و تغییر فرم بدن خود پس از عمل میباشند. هدف اصلی در جراحیهای ایشان، ایجاد تعادل ظریف بین اکسیزیون ایمن انکولوژیک (برداشتن کامل تومور با حاشیههای پاک) و بازسازی همزمان نقص بافتی است تا بیمار کمترین آسیب روحی را تجربه کند.
تکنیکهای جابجایی بافت (Volume Displacement) که در روشهای Oncoplastic Breast Surgery به کار میروند، نیازمند شناخت دقیق آناتومی عروقی پستان هستند. برای مثال، در تومورهای ربع تحتانی که مستعد بدشکلیهای شدید پس از جراحی هستند، استفاده از فلپهای موضعی باعث حفظ انحنای طبیعی بافت میشود. یکی از دغدغههای اصلی در درمان سرطان سینه، کاهش نیاز به جراحیهای ترمیمی بعدی است؛ رویکردی که دکتر قرهداغی با حفظ بافت سینه در جراحی سرطان و طراحی برشهای پنهان، به بهترین شکل آن را محقق میسازند و کیفیت زندگی بیماران را پس از پایان دوره نقاهت تضمین میکنند.
دکتر عباس زارع؛ متخصص شیمیدرمانی هدفمند و درمانهای سیستمیک
موفقیت در کنترل سیستمیک بیماری، مستلزم درک دقیق رفتارهای بیولوژیک تومور است! دکتر عباس زارع، به عنوان یک متخصص انکولوژی پزشکی (Medical Oncology)، نقش کلیدی در تیم درمان ایفا میکنند. ایشان با بررسی وضعیت گیرندههای هورمونی و بیان پروتئینهایی نظیر HER2، اقدام به طراحی پروتکلهای شیمیدرمانی شخصیسازیشده مینمایند. در این سطح از پزشکی، تصمیمگیری دارویی صرفا بر اساس اندازه تومور نیست؛ بلکه نوع مولکولی تومور، وضعیت ژنتیکی (مانند جهشهای BRCA) و شرایط عمومی بیمار تعیینکننده خطوط درمانی هستند.
پروتکلهای شیمی درمانی سرطان پستان امروزه بسیار هوشمند شدهاند و استفاده از شیمیدرمانی هدفمند سرطان سینه (Targeted Therapy) و ایمونوتراپی سرطان پستان (Immunotherapy) عوارض ناخواسته را به حداقل رسانده است.
دکتر جرج اسلج (George Sledge)، از روسای پیشین انجمن انکولوژی بالینی آمریکا (ASCO)، به زیبایی اشاره میکند که: «ما از دوران بمباران کورکورانه سلولها، وارد عصر تکتیراندازی مولکولی در درمان سرطان شدهایم.»
دکتر زارع با مدیریت عوارض درمان و پایش مستمر پاسخ بافتی، این مفهوم را به صورت عملی برای بیماران پیادهسازی میکنند؛ به عنوان یک دکتر خوب برای سرطان سینه، ایشان از داروها بر اساس پروفایل دقیق تومور استفاده میکنند که در جدول زیر به صورت خلاصه بیان شده است:
| نوع مولکولی تومور پستان | مشخصات بیومارکرها | استراتژی اصلی درمان سیستمیک در پروتکلها |
|---|---|---|
| لومینال A (Luminal A) | ER+, PR+, HER2- | هورمونتراپی + مهارکنندههای CDK4/6 |
| غنیشده با HER2 | ER-, PR-, HER2+ | آنتیبادیهای مونوکلونال (Targeted Therapy) |
| تریپل نگاتیو (TNBC) | ER-, PR-, HER2- | شیمیدرمانی کلاسیک + ایمونوتراپی (در صورت PD-L1 مثبت) |
دکتر محمدرضا صادقی؛ متخصص پرتودرمانی پیشرفته پس از جراحی سرطان سینه
مرحله پس از جراحی، دورانی طلایی برای از بین بردن میکرومتاستازهای احتمالی و تثبیت نتایج درمان است؛ دکتر محمدرضا صادقی، به عنوان یک متخصص سرطان سینه تهران در حوزه رادیوتراپی، مسئولیت خطیر پرتودرمانی پیشرفته پس از جراحی سرطان سینه را بر عهده دارند. برنامهریزی دقیق دوز پرتودرمانی (Radiotherapy) با محاسبه معادلات پیچیده فیزیکی نظیر دوز کلی (که در آن تعداد جلسات و دوز هر جلسه است)، با هدف اصلی کاهش ریسک عود موضعی انجام میپذیرد تا هیچ سلول بدخیمی در بستر عمل باقی نماند.
یکی از چالشهای اساسی در پرتودرمانی پستان چپ، نزدیکی آناتومیک قلب به میدان تابش است؛ محافظت از قلب و ریه در پرتودرمانی پستان چپ، نیازمند تکنیکهای پیشرفتهای نظیر DIBH (حبس نفس در دم عمیق) است. در این روش، با متورم شدن ریهها، قلب از دیواره قفسه سینه فاصله میگیرد و دوز دریافتی عروق کرونر به صفر میل میکند. دلایل حیاتی بودن نقش دکتر صادقی برای مرحله بعد از جراحی را میتوان در موارد زیر خلاصه کرد:
- از بین بردن سلولهای سرطانی میکروسکوپی که ممکن است پس از جراحی در بافت پستان یا غدد لنفاوی زیر بغل باقی مانده باشند.
- کاهش چشمگیر احتمال بازگشت تومور در همان ناحیه و افزایش شانس بقای طولانیمدت.
- حفظ عملکرد طبیعی ارگانهای حیاتی مجاور با استفاده از طراحی سهبعدی و تابشهای هدایتشده با تصویر (IGRT).

